टिने आनी ताचे पयसुल्ले दोंगर

Author: Shikha Tripathi

Illustrator: Ogin Nayam

Translator: Evita De Souza

“सगले तरेचो भंय हावें फाटीदवरला. समाजाचो भंय आनी ताच्या नेमांचो भंय. अपेसाचो भंय तर म्हाका नासलोच आनीमरणाचीय भिरांत म्हाका नासली. म्हज्या ताकतीचेर म्हाका विश्वास आशिल्लो आनी म्हजेप्राकृतीक कुशळटायेक हावें अदीक बळगें दिलें. म्हजें कमकुवतपण हावें सुधारलें. आनीसगल्यान म्हत्वाचें म्हळ्यार, हावें सदांच म्हजें मनाचें आयकलें.”

–पर्वतार चडपी, टिने मेना

आयज टिने मेना खातीर व्हडा खोशयेचो दीस

25 वर्साचे पिरायेर उत्तर पूर्व भारतांतलेंएवरस्ट पर्वत चडपी पयली बायल तें जालें. 8,848 मिटर उंचायेचो माउंट एवरस्ट जगांतलोसगल्यांत व्हडलो उंचायेचो पर्वत. पांच हजार दादले (जे सगले स फीट लांब आसात)एकामेकांचेर वयर उबें रावतकच जितली उंचाय जातली तितलो उंच हो पर्वत.

ही काणी टिने नांवाचे एके चलयेची जाका पर्वतचडपाक खूबच आवडटा.

व्हुशू sss! व्हुशूsss!

अरुणाचल प्रदेशाच्या मिश्मी दोंगरांनी, टिनेनपयस दोंगरांच्या माथ्यावयल्यान एक चमत्कारीक आवाज आयकलो. तो आवाज ताका आपले वटेनओडटालो, तो आवाज फकत ताकाच आयकुपाक येतालो.

टिनेक दोंगर चडपाक खूब आवडटाले. तें झाडारचडटालें, रानांनी धांवत खेळटालें आनी न्हंयेंत नुस्तें लेगीत धरपाक वतालें. तेंनाया, ताचे आजी भशेन सशक्त आनी निडर आसलें. जर खेळटना धांवतना टिने केन्नाय पडलेंजाल्यार लेगीत नाबा, ताचो बापूय ताका आपले आपूण उटून मुखार वचपाक सांगतालो.

टिने आनी ताचे धाकटे भयणीक, सोनीक रानांतलेआपोल, सत्रां आनी बॅरी खावपाक खूब आवडटाले. तीं दोगांय अशींच दोंगरार वचून वोता खाला झाडाचें सावळेक वरांचीवरां बसतालीं.

आह! टिनेमनांतल्यान खूश जावन म्हणटालें, “कितली सुंदर आमची हांगचीजीण!.”

पूण एका दिसा टिनेचे हें सुंदर जग बदललें. एचालीतीं रावतालीं त्या गांवांत एकूय शाळा नाशिल्ली म्हणून ताच्या कुटुंबान लागीं एकारोइंग नांवाच्या शारांत वचून वस्ती करपाचें थारायलें.

थंयच्यान ‘व्हुशू’ आवाज आतां ल्हव ल्हव फिको पडपाक लागलो. टिनेक फकत त्या दोगरांनी रावपाकजाय आशिल्ले थंयची ताका खूब याद येताली.

इतल्या मजगती धा वर्सां सरली, टिनेची शाळायसोपली.

तो पर्वताचो उलो आतां अदीक मोठ्यान ताच्या कानारसादतालो.

व्होशूssss व्होशूssss.

आपल्यां पर्वतां कडेन लागीं येवचे खातीर टिनेएका लश्करी अभियानांत एका भाडेलीच्या कामांत भरती जालें. तें जडांतले जड समानघेवन, सगल्यांच्या वांगडा, मातूय फाटी उरनासतना, दिसांचे दीस चलत रावंक शकतालें.पूण हांगाय एक ल्हान समस्या आसली, हें भाडेलीचे काम फकत दादल्यां खातीर आसले,बायलांक ह्या कामाची परवानगी नासली.

पूण तरीय तें फाटी सरलें ना. टिनेन एका चल्याचोभेस घेवन काम सुरू केलें. तें दर दिसाक चडांत चड 25 किलो सामान खांदार घेवन चलूंकशकतालें. अशेंच कांय दीस गेले आनी सुमार एका सप्तका उपरांत थंय काम करतल्यांक आनीहेरां अधिकाऱ्यांक टिने चलो न्ही चली म्हूण कळून आयले.

टिनेन तांचो नेम मोडिल्लो, ताका तांच्यो बऱ्योचतापोवण्यो खावच्यो पडल्यो. पूण एक चलो करूंक शकताले तितलेय काम टिनेन करूनदाखयल्ले आनी पर्वताची वाट लेगीत तें सगल्यां परस बरी जाणा आसलें. ह्या गजालींचेरनियाळ करून थंयच्या अधिकाऱ्यांनी ताका काम चालू दवरूंक परवानगी दिली. ताचें ह्याधाडसपणाक लागून फुडें भाडेलीच्या कामाक बायलांकूय परवानगी मेळपाक लागली.

टिने खूब मेहनत करून पर्वत भोंवडी प्लॅन करतातसले संयोजक जालें. आनी थंयच ताची वळख पर्वत अभियानाचे फुडारी डॉ. रोमियो म्येथे,हांचे कडेन जाली. “दुबावा विरेंत तुज्या भितर पर्वतारचडपाचें सगले गूण आसात आनी हे गूण स्वाभावीकपणान तुजे भितर आसा.” डॉ. म्येथेन टिनेक म्हळे. “तुज्यांत हो आंगलोट, हें बळगें आनी आपल्याक जे कितें जाय तें करून दाखोवपाची जीद्द आसा. आतां फकत तुकाएकूच गजाल शिकची गरज आनी ती म्हणल्यार ह्या कामाचें तंत्र.”

डॉ. म्येथे ताचो मार्गदर्शक जालो आनी टिने ताचेकडल्यान प्रशिक्षण घेवंक लागलें.

पूण जेन्ना टिनेन एका दिसा दी रेस फॉर एवरस्ट हें फिल्म पळयलें, जें माउंट एवरस्टार केल्ल्या पयले भोंवडे विशीं आसले, त्याचदिसाच्या टिनेनूय एवरस्ट चडपाचें सपन पळयलें. आतां व्हुशू हो आवाज, डरकाळी जावंकलागिल्लो.

माउंट एवरस्ट चडप, हें ताचें सपन जालें!

टिने नेपालाक वचपाक भायर सरलें. मन ताचें आकूळपिकूळ जातालें खरें पूण निर्णय ताचो घट्ट आशिल्लो. एवरस्टाच्या बॅस कॅम्पा कडेनपावतकच अदीक शीं खाताले आनी मंद वारे व्हावताले. प्रशिक्षण सोपले उपरांत, चेरींग शेरपा* ह्या व्यक्तीवांगडा टिनेन आपलो पर्वत चडपाचो प्रवास सुरू केलो.

तांचो चडाव चार भागांनी विभाजीत केल्लो. पर्वतचडटात तांकां विसव घेवपा खातीर कॅम्पींग जागे आशिल्ले, थंय थांबून मागीर फुडली वाटधरची आनी कांय दिसां भितर शिखरा मेरेन पावपाची पुराय येवजण आशिल्ली. टिने आनीचेरींग शेरपा दुसऱ्या कॅम्पा मेरेन पावतां म्हणसर हवामानाची स्थिती वायट जायतवताली.

पूण तातूंत भितर तो संगीतमय व्हुsssशूsss आवाज अदीक मोट्यान आनी तसोच मन भुलोवपीजाल्लो.

“तुका खऱ्यानीच फुडें वचपाक जाय?” वातावरणाक पळोवन चेरींगान विचारलें.

“म्हाका दिसना हें करपाक म्हाका दुसरी आनीकसंद मेळटली म्हूण.” टिनेन जाप दिली.

* शेरपा हो एक टिबेटांतलोपरंपरागत पंगड जे हिमालयी वाठारान रावतात आनी खासा करून तांच्या पर्वत चडपाचेतांचे कुशळटायेक लागून तांची वळख जाता

खूब त्रासान कशींय करून तीं तांच्या निमण्याकॅम्पा मेरेन पावलीं. पूण वाऱ्यान तांचो तंबू आनी सगले जेवण खाण उबून गेल्लें.तांकां थंयच आनीक एक तंबू दिसलो तातूंत ताणीं मात्सो विसव घेतलो. वॉकी – टॉकी ना,कसलींच वखदां नात, तांचे कडेन फकत आसले तें नूडल्सांचे एक पॅकीट.

“आमी दोगांय अर्दे वांटून खावया हें,”चेंरींगान सुचयलें.

“आनी जर आमी जिवीं उरलीं जाल्यार उरिल्लेअर्दे तेन्ना खावपाक दवरया,” टिनेन धीर दीत हांसत म्हळें.

तीं दर दोन पावलां फुडें घेतालीं वारे तांकां तांच्याआदल्या जाग्यार व्हरून सोडटालें. अशें दिसतालें, वारें तांकां परत धांवडायताकशें.

पूण टिनेच्या कानार तोच आवाज गूंजतालो

“व्हुsssशूssss”

मनांत एक नवो थाराव घेवन, तेंगशेर पावपाचेवाटेच्या निमण्या भागाची वाट ताणी धरली.

9 मे 2011 दिसा सकाळच्या 10.45 वराचेर, टिनेसंवसरांतल्या सगल्यांत उंच पर्वताचेर उबें आशिल्लें. तरणाटी चली जाकाल्हानपणांतल्यान पर्वत चडपाक खूब आवडटाले आयज सवसराच्या माथ्यार उबें आशिल्लें.ताका आपले पयसुल्ले पर्वत मेळिल्ले आनी जो आवाज तें भुरगेंपणांतल्यान आयकत आयिल्लेंत्या आवाजांत तें आयज विलीन जाल्लें.

व्हुsssशूsss,

आपल्या प्रियतम पर्वताच्या तालार तें नाचतालें.

पर्वत चडपी, टिने मेना

टिने मेना हें एक धाडशी साहशी चली, जेंउत्तर-पूर्व भारतांतले एवरस्टार चडपी पयली बायल मनीस थारले.

डॉ. रोमियो म्येथेच्या सुचोवणे प्रमाण,इम्फालाच्या, मणिपुर माउंटेनिरींग आनी ट्रेनींग असोसिएशन हातूंत तें भरती जालें.थंय ताणें एका कोर्सांत एक भांगरा पदक जिखले आनी हिमालयान माउंटनिरींग संस्था,दार्जिलींग हांचे बॅझीक माउंटनिरींग कोर्साचें भांगरा पदकूय ताणें मेळयले.

आपले एवरस्टार वचपाचें सपन पुराय करचे खातीर ताणेमाउंटनिरींग इंस्ट्रकटराची (प्रशिक्षकाची) नोकरी सोडली. आपल्या एवरस्ट अभियानाखातीर ताणे खाजगी प्रायोजकत्व मागयले.

टिने हें उत्तर – पूर्व भारतांतल्या खुबशांतरणाट्यांची एक प्रेरणा जावन आसा, फामाद सायक्लीस्ट रुबी लोंबो टिनेचें कझन ताच्याप्रेरणास्त्रोताचें एक मोठे उदहारण जावन आसा. टिने सदांच धाडशी भुरग्यांचे आदर्शजावन उरतलें.

This book was made possible by Pratham Books' StoryWeaver platform. Content under Creative Commons licenses can be downloaded, translated and can even be used to create new stories provided you give appropriate credit, and indicate if changes were made. To know more about this, and the full terms of use and attribution, please visit the following link .

Story Attribution:

This story:टिने आनी ताचे पयसुल्ले दोंगरis translated byEvita De Souza. The © for this translation lies with Evita De Souza, 2020. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Based on Original story:'Tine and the Faraway Mountain', byShikha Tripathi. © Pratham Books , 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.

Images Attributions:

Cover page:A girl admiring nature, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 2:Girl standing with stones in hand, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 3:Men standing on each other's heads, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 4:Girl looking at the mountains, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 5:Mountain surrounded by water, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 6:Two girls playing near the river, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 7:A town called Roing, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 8:Girl standing on a big pile of books, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 9:Girl working as a mountain porter, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 10:Indian soldiers angry with a child, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Disclaimer:https://www.storyweaver.org.in/terms_and_conditions

Some rights reserved. This book is CC-BY-4.0 licensed. You can copy, modify, distribute and perform the work, even for commercial purposes, all without asking permission. For full terms of use and attribution, http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

This book was made possible by Pratham Books' StoryWeaver platform. Content under Creative Commons licenses can be downloaded, translated and can even be used to create new stories provided you give appropriate credit, and indicate if changes were made. To know more about this, and the full terms of use and attribution, please visit the following link .

Images Attributions:

Page 11:Girl training and climbing, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 12:Girl watching TV, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 13:Girl walking with a Yak, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 14:Girl and boy listening to the radio, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 15:Objects flying away in the wind, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 16:Boy and girl sitting in their tent, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 17:Girl and boy scaling the mountain, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 18:Tine on top of the Everest, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 19:Girl hanging from the cliff, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 20:Girl walking towards the mountains, byOgin Nayam© Pratham Books, 2018. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Disclaimer:https://www.storyweaver.org.in/terms_and_conditions

Some rights reserved. This book is CC-BY-4.0 licensed. You can copy, modify, distribute and perform the work, even for commercial purposes, all without asking permission. For full terms of use and attribution, http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

टिने आनी ताचे पयसुल्ले दोंगर (Konkani)

एचाली ह्या दोंगरी वाठारांत व्हुशू! व्हुशू! हो आवाज टिनेच्या कानार सादता. हो आवाज ताका दोगरांच्या उल्याचो. तें व्हड जातकच, त्या दोंगरा मेरेन पावपाचें सपन पळयता. पूण तें संवसाराच्या सगल्यांत उंच पर्वताचेर पावपाक शकता काय? अरुणाचल प्रदेशांतल्या एका पर्वत चडप्याच्या जिविताचेर आदारीत हें पुस्तक सपनांनी आशिल्ली शक्त आनी स्वताचेर आशिल्ल्या विश्वासाचें दर्शन आमकां करून दिता.

This is a Level 4 book for children who can read fluently and with confidence.

Pratham Books goes digital to weave a whole new chapter in the realm of multilingual children's stories. Knitting together children, authors, illustrators and publishers. Folding in teachers, and translators. To create a rich fabric of openly licensed multilingual stories for the children of India and the world. Our unique online platform, StoryWeaver, is a playground where children, parents, teachers and librarians can get creative. Come, start weaving today, and help us get a book in every child's hand!