दम दमा दम बिर्याणी!

Author: Gayathri Tirthapura

Illustrator: Kabini Amin

Translator: Tanvi Bambolkar

बाशा आनी ताची भयण सैनाबी तांच्या आवय बापाय वांगडा हैद्राबादेंत रावतात. बाशाक खाण खुप आवडटा. ताका चड कितें आवडटा जाल्यार खाण रांदपाक. तो आपल्या अम्मीक सदांच रांदचेकुडींत मजत करता. ताका तिका पळोंवक आवडटा जेन्ना तिचे हात गडद रंगांची भाजी - गुलगुलीत तांबडी तोमातां, कुरकुरीत पांचवी डब्बुमिरसांग, घट्ट केसरी गाजरां, मांसाळ गुलाबी कांदे कापतात...

"म्म्म...!" बाशाक अम्मीच्या रांदचेकुडींत जेन्ना दाळ, शीत, भाज्यो, मांस आनी मसाले शेगडेचेर रंग बदलतात तेन्ना घुवपी रुच हाडपी सुगंध आवडटा. केन्ना तरी अम्मी आपल्याक आपले आपुण जिन्नस रांदपाची संद दितली अशी आस्त तो बाळगीता.

एक दिस, अम्मी चड जोर येवन न्हिदल्या हें बाशा आनी सैनाबी शाळेंतल्यान येवन पळयतात. बाबा अजुन कामाच्यान येवंक नासता.

अम्मीचो मोबायल वाजता. अम्मीची घट ईश्टीण सायरा काकी फ़ोन करता तें बाशा पळयता आनी रोखडोच फ़ोन घेता. ताका अम्मीक उठोवपाचें ना. "हांव एका लग्नातल्यान घरा वचपाक साबार सांगात्या वांगडा भायर सरलां," सायरा काकी सांगता. ती जाम जाल्ले वरवी उलयता. "आमी आनी दोन वरांनी तुमच्या घराकडल्यान वतलीं. तुका दिसता आमी तुमगेर जेवपाक शकतलीं? आमी २४ जाण आसात आनी ४ जाण शीवराक." बाशा जाणा अम्मीक तांकां पळोवपाक खुप आवडटलें. ताका आनी सैनाबीकय सायरा काकी खुप आवडटा. "बरे भशेन," बाशान म्हणलें.

फ़ोन दवरना फ़ुडें तो भुल्लुसता. आपले आपुण जिन्नस रांदपाची ही ताची संद! पूण ताज्यान हें करपाक जातलें? तो आबुज जाता. तो फ़्रीज उगडटा आनी ताका ताच्यो आवडीच्यो खुप भाज्यो दिसतात - फ़ुलगोबी, चणे, वाटाणे. ताका गाजरा पोंदच्यान पळोवपी ताज्जीं पुदिनाचीं पानां दिसतात. "हय!" तो आपणा कडेनुच विचार करता. "रुचीक शिवराक दम बिर्याणी खातीर लागपी सगलें सामान म्हजे कडेन आसा!"

बाशान खुपदां अम्मीक तांच्या चार जाणांच्या घराब्या खातीर बिर्याणी रांदतना पळयलां. पुण आता ताका २४ लोकांखातीर रांदपाचें आसा! अम्मी हर्शीं रांदता ताचे परस* स पटीन हें चड! *(४+४+४+४+४+४ = २४. वा ४*६ (चार फ़ावट ६) = २४) "हाचो अर्थ," बाशा आपणा कडेन विचार करता, मातसो आबुज जावन, "म्हाका बिर्याणी स फ़ावट रांदची पडटली!" तें करपाक ताचे कडॆ फ़ावो तसो वेळ आसतलो?

जसो तो रांदपाक लागपी स आयदनां दवरपाक लागता, तशें सैनाबी रांदचेकुडीच्या दारार येता. "तु कितॆं करता?" ते तिडकुन विचारता. जेन्न बाशा ताका आपुण कितें करता तॆं सांगता तेन्ना तें मोठ्यान हांसुंक लागता.

"पिसो!" तें ताका चाळयता. "तुका जिन्नस स फ़ावट करपाची गरज ना! तुवें ती एकुचदा करपाक जाय, पूण ताका लागपी सामान स पटीन चड वापरुन."

बाशाक ताच्या हुशार माणकुल्या भयणीन चाळयल्लें आवडना. जरुर! ताका बिर्याणी स खेप करपाची गरज ना! ताच्या साद्या चुकी खातीर तो आपणाचेर खोट मारुंक शकतालो.

"म्हाका खबर आशील्लें," तो रोखडोच म्हण्टा. "म्हाका फ़कत पळोवपाचें आशिल्लें तुका खबर आसा जाल्यार.”

"हय तर तुका खबरुच आशिल्लें भाई," सैनाबी थंडपणान म्हणटा, पुण ताच्या दोळ्यांत मस्ती आसा. "तर, म्हाका सांग, चार लोकां खातीर आमकां कितलें तांदुळ लागतात?" "१.५ कपां." "जाल्यार तुका १.५*६ = ९ कपां तांदूळ २४ लोकांक लागतले," सैनाबी रोखडॆंच सांगता.

बाशा ताचे कडॆ पळयत उरता. सैनाबी ताच्या तकलेन ते आंकडे इत्ले बेगीन कशें सोडयता? "बरोबर," तो मोठ्या आयदनान तांदुळ मेजत म्हण्टा. "आतां, तु म्हाका हेर सामानुय कितलें लागतलें तेंय कित्याक सांगना, आनी हांव तुका सांगता तु बरोबर आसा कांय ना तें." "नक्की भाई!" सैनाबी म्हण्टा आनी पेन्सील आनी कागद हाडपाक धावता. ताचो भाव कितेंय करतना ताका आस्पावन घेतकच ताका आवडटा. बाशा ताका ४ लोकां खातीर लागपी सामान सांगता आनी तें २४ जाणां खातीरचें सामानाचें गणीत लायता. "चार लोकांक १५ पांचवे चणे," बाशा सांगता.

"हाचो अर्थ... १५*६ = ९० पांच्वे चणे २४ लोकांक!" सैनाबी सांगता. "धंयाचें ३/४ कप चार जाणा खातीर."

"हाचो अर्थ ३/४*६ = ०.७५*६ = ४.५ धंयाचीं कपां चोवीस जाणां खातीर," रोखडेंच कागदाचेर गणीत करीत सैनाबी सांगता. "फ़्रिजान आमचे कडेन तिंतलें धंय आसल्यार पुरो." "आमचे कडॆ आसा," बाशा सांगता. "फ़ुडें..."

निमणें, ताणी सगल्या सामानाची मेजणी केली. "तु म्हाका मातशें शिंदपाकय मजत करता?" खुप्प भाजयो शिंदपाच्यो आसात तें पळोवन बाशा विचारता.

"नक्की भाई," सैनाबी हांसता. आयज ताचो नशीबाचो दिस!

बाशा पयनी केसराची बरी केसरी जोडी दुधांत आनी तांदुळ उदकांत भीजयता. मागीर तो सैनाबी वांगडा भाज्यो शींदपाक लागता. मागीर तो शेगडी चालु करुन ताचेर मसाले - तिखी, लवंगां, काळी वेलची आनी पांचवी वेलची आनी सगली शिंदिल्ली भाजी तुपांत भाजपाक लागता. ब - या जेवणाचो वळखीचो बरो सुवास घरभर पातळपाक लागता. बाशाक आपणा भीतर आत्मविश्वास दिसुंक लागता. आतां ताका आपल्या आवडीच्या वांट्याची सुरवात करपाक आनी आनी रावु नज जाता - थर लावप आनी अर्द शीज्जील्लें शीत, मसाले आनी भाजी हांडयेंत सवका शीजोवप. बाशा हांडी दवरुन तें तवयाचेर सवका शीजोवपाक लागता, इतल्यान दाराची बेल वाजता. सैनाबी आनी ताणे दार काडचे पयनी, अम्मी उठल्या आनी ती अजापीत जावन सोय - यांक येवकार दिता. तीं हांगां जेवपाक आयल्यांत आनी तिणे रांदुना हें होलमलतकच तिचें अजाप हुस्क्यान बदलता.

ती सुवादीक वास घेत रांदचेकुडींत पावता.

"सरप्रायज!" हांडये वेलें धाकण काडीत बाशा आनी सैनाबी बोवाळ घालतात. अम्मीक सामकें अजाप जाता.

"बाशा बरो रांदपी अम्मी. ताणे बिर्याणी केल्या! हांवें ताका ती करपाक मजत केली," सैनाबी म्हण्टा. बाशा अम्मी कडेन अभिमानान पळोवन हांसता आनी ताची माणकुली भयण ईतलीय वायट न्ही म्हण चिंत्ता. अम्मी बाशा आनी सैनाबीक वेंगेंत घेता. "माशाल्ला!" ती हांसता. "म्हाका खरेंच अपुरबायेचीं भुरगीं आसात. म्हाका तुमचो खुप अभिमान." "तु सायरा काकी आनी हेरा वांगडा कित्याक बसना अम्मी?" बाशा म्हण्टा. "सैनाबी आनी हांव तुमकां सगल्यांक वाडटात." सैनाबी उमळशीकेन हय म्हणपाक मान हालयता. एखादी भाई हाचे फ़ुडॆं ताका आनीक कामांनी मजत करपाक सांगतलो! ह्या विचारान ताच्यान हांसप थांबोवपाक जायना. "ही आतां मेरेन आमी खाल्ली सगल्यांत बरी दम बिर्याणी!" सायरा काकी आनी तिची सांगाती म्हण्टात. "हांव मान्य करता - १०० टक्के!" अम्मीन तीचीं बोटं चोखत म्हणलें. बाशा आनी सैनाबीच्या तोंडार येद्दो व्हड्लो हांसो!

बाशा आनी सैनाबी वांगडा रांदात! तुमी जाणात? बाशा आनी सैनाबीच्या अम्मीन मोगान तीची दम बिर्याणीची तरा आमचे वांगडा वांटली! तुमी ती करपाचो यत्न करतना तुमच्या सांगाता व्हडलो कोण तरी आसा हें मात पळायात. सामान (चार जाणांच्या बिर्याणी खातीर): - बासमती तांदूळ - १ १/२ कपां, उदकान भिजयल्ले - केसराच्यो तीन पातयो भिजयल्लें गरम दुध - दोन धाकलीं कुलेरां - उदक - चार कपां - तुप - ४ धाकलीं कुलेरां - कांदो - १, शिंदिल्लो - शाही जिरें - १/२ धाकलें कुलेर - तिखी पान -१ - तिखी - २ इन्च बडी - लवंगां - ८ - आलें लसुण पेस्ट - १ १/२ धाकलें कुलेर - मिश्र भाज्यो (फ़ुलगोबी, चणे, गाजर, वाटाणे) - ३

वाटयो - शींदिल्ली - तोमातां - २ धाकलीं - शींदील्लो

- पांचवी मिरसांग - २ धाकलीं कुलेरां - कापील्ली

- मसाल्या पिठो (गरम मसालो - १ धाकलें कुलेर; हळदी

पिठो -१/२ धाकलें कुलेर; धणें - १ धाकलें कुलेर - धंय - ३/४ कप - पुदीनाची पानां - २ धाकलीं कुलेरां, कापील्लीं. - कोथमीरेची पानां - १ धाकलें कुलेर - कापील्लीं - काजु आनी किस्मीस - दरेकी पांच - पांचवी वेळची - ५ - काळी वेळची - १ - दुध - २ धाकलीं कुलेरां - मीठ - १ १/२ धाकलें कुलेर

1. अर्दें तुप तव्याचेर गरम करात आनी कांदो तांबडो जायसर           तळात. कुशीक दवरात. 2. त्याच तव्याचेर उरील्लें तुप गरम करात. तांतूंत शाही जिरें,             तिखी पानां, तिखी आनी लवंगां तळसात. आलें लसुण पेस्ट         घालुन दोन मिनटा भाजात. 3. कापील्ल्यो भाज्यो, तोमातां आनी पांचवी मिरसांग घालुन तीन       मिनटां भाजात. 4. सगले मसाल्या पिठे घालात. २ मिनटां बरे भाजात. 5. त्याच तव्याचेर धंय आनी अर्दें मीठ घालुन बरें मिसळात. धांपुन     उण्या उज्याचेर जो मेरेन भज्यो मोव पुण दलदलीत न्हय, जाय       मेरेन धा मिनटां शीजयात.

6. तवो शेगडे वेल्यान काडुन तांतुंत पुदीना आनी कोथमीरे पानां घालात. 7. वेगळ्या तव्याचेर उदक उकळात. उरील्लें मीठ, काळी वेलची आनी पांचवी वेलची घालात. 8. भिजयल्ले तांदुळ वाळात, ते उकळत्या उदकान घालात आनी तवो उक्तो दवरुन ८ मीनटां शीजयात.           तांदुळ शीजतकच, कोलंडर १ घेवन ते वाळात. 9. एके हांडॆत २ जांतुंत बिर्याणी जातली तांतुंत थर घालपाक सुरवात करात. पयल्या थरांत शीजयल्ल्या   भाज्यांचें (पांचव्या पावलांतली) १/३ वांटो आनी काजु आनी किस्मीस घालात. दुस-या थरांत                   शीजयल्ल्या तांदळाचो (आठव्या पावलांतलो) १/३ वांटो घालात आनी ताचे वयर तळशील्लो कांदो (पयलें पावल) आनी केसर दुधाचो १/३ वांटो घालात. स थर जाय मेरेन पयलो आनी दुसरो थर एका सोडुन एक असो घालात. 10. हांडी धापुन ती गरप तव्याचेर दवरात. पांच मीनटां मध्यम उज्याचेर शीजोवन आनीक आत मीनटां उण्या उज्याचेर शीजयात. 11. हांडी शेगडॆ वेल्यान काडुन मसाल्यांचे रंग समान रीतीन वांटुन वचमेरेन बिर्याणी बरी मिसळात. 12. शिवराक दम बिर्याणी आतां वाड्पा खातीर तयार आसा!

तुमी जेवणाचे गणीती बुदवंत आसात व्हय?

बाशान रांदील्ली तशी २४लोकां खातीर तुमी बिर्याणी रांदपाक शकतात? ना? कांय नजो. एखादी तुमी सैनाबी सारकींताका साबार जिन्नसाचें माप करपाक मजत करूंक शकतात. चलात, यत्न करात!

१. जर बाशाक ४ लोकां खातीर बिर्याणी  रांदपाक १ कांदो लागता, जाल्यार २४ लोकां खातीरबिर्याणी रांदपाक कितले कांदे लागतले?

२.  जर बाशाक २४ लोकांखातीर बिर्याणी रांदपाक ७२ फ़ुलगोबीची फ़ुलां लागतात, जाल्यार ३ जाणांक      लागपी बिर्याणेंत कितलीं फ़ुलां घालतले?

३. जर रांदपाच्या पद्दतींत ६ लोकांखातीर रांदपाच्या बिर्याणींत ३/४ कप धंय घालचेंम्हण सांगलां, जाल्यार  ४८ लोकां खातीरच्या बिर्याणेत कितलें धंय घालुंक जाय?

४. ५ लोकां खातीरच्या बिर्याणींत ४ ल्हान कुलेरां तुप जाय. जर बाशा ३२ ल्हानकुलेरां तुप घालता, जाल्यार कितल्या लोकां खातीर तो रांदता?

५. ८ जाणांच्या बिर्याणी खातीर २ इंच तीखी जाय. ६४ लोकांक लागपी बिर्याणी खातीर कितल्यो दोन              इंचाच्यो तिखे बडयो लागतल्यो?

एकदा तुमचें मेजपजालें काय फ़ुडल्या पानाचेर जापो पळयात. रडी करप ना आं! कळ्ळें?

जापो:

१.   ६ कांदे

२.   ९ फ़ुलां

३.   ६ कपां

४.   ४० लोक

५.   १६ बडयो

This book was made possible by Pratham Books' StoryWeaver platform. Content under Creative Commons licenses can be downloaded, translated and can even be used to create new stories provided you give appropriate credit, and indicate if changes were made. To know more about this, and the full terms of use and attribution, please visit the following link .

Story Attribution:

This story:दम दमा दम बिर्याणी!is translated byTanvi Bambolkar. The © for this translation lies with Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Based on Original story:'Dum Dum-a-Dum Biryani!', byGayathri Tirthapura. © Pratham Books , 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.

Other Credits:

This book was first published on StoryWeaver, Pratham Books. The development of this book has been supported by Oracle Giving Initiative. This book was created for StoryWeaver, Pratham Books, with the support of Roopa Pai (Guest Editor) and Kaveri Gopalakrishnan (Art Director).

Illustration Attributions:

Cover page:Girl with pencil, boy with ladle, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 2:Green capsicum, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 3:Boy watching mother cook in the kitchen, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 4:Green background with indistinct edges, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 5:Mother sleeping on a bed, boy on phone, girl worried, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 6:Light brown background, textured, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 7:Vegetables in the fridge, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 8:Green background with indistinct edges, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 9:A boy and a girl looking at pots, pans and vessels, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 10:Light brown background, textured, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Disclaimer:https://www.storyweaver.org.in/terms_and_conditions

Some rights reserved. This book is CC-BY-4.0 licensed. You can copy, modify, distribute and perform the work, even for commercial purposes, all without asking permission. For full terms of use and attribution, http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

The development of this book has been supported by Oracle Giving Initiative.

This book was made possible by Pratham Books' StoryWeaver platform. Content under Creative Commons licenses can be downloaded, translated and can even be used to create new stories provided you give appropriate credit, and indicate if changes were made. To know more about this, and the full terms of use and attribution, please visit the following link .

Illustration Attributions:

Page 11:Boy holding beans, girl calculating, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 12:Green background with indistinct edges, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 13:Boy cooking, guests arrive at the door, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 14:Light brown background, textured, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 15:Mother hugging her children as other guests watch, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 16:Ingredients for biryani, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 17:All that goes into a biryani, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 18:Two carrots, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 19:Green background with indistinct edges, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Page 20:Boy holding beans, girl calculating, byKabini Amin© Pratham Books, 2016. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.Disclaimer:https://www.storyweaver.org.in/terms_and_conditions

Some rights reserved. This book is CC-BY-4.0 licensed. You can copy, modify, distribute and perform the work, even for commercial purposes, all without asking permission. For full terms of use and attribution, http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

The development of this book has been supported by Oracle Giving Initiative.

दम दमा दम बिर्याणी! (Konkani)

बाशा आनी सैनाबीचेर आंकांत आयला. अम्मा बरी ना, आनी सायरा काकीन आत्तांच सांगलां की ती हेर तेवीस लोकां वांगडा जेवणाक येता! उभरतो रांदपी बाशाक दिसता ताका अम्मीची दम बिर्याणी रांदुक येता, पुण ती करता ती बिर्याणी चार जाणांक पावता. गणीताचें बुदवंत सैनाबी मजतीक येता आनी सांगता ताका चार लोकां खातीरचें जिन्नस २४ जाणां खातीर कशें करचें हें कळटा म्हणुन. खर्यानीच ह्या भावंडांक दम दम अ दम बिर्याणी रांदपाक येस येता काय कितें? तें कळपा खातीर हें पुस्तक वाचात.

This is a Level 3 book for children who are ready to read on their own.

Pratham Books goes digital to weave a whole new chapter in the realm of multilingual children's stories. Knitting together children, authors, illustrators and publishers. Folding in teachers, and translators. To create a rich fabric of openly licensed multilingual stories for the children of India and the world. Our unique online platform, StoryWeaver, is a playground where children, parents, teachers and librarians can get creative. Come, start weaving today, and help us get a book in every child's hand!