पपलू राक्षस

Author: Ramendra Kumar

Illustrator: Zainab Tambawalla

Translator: Sulochana Devalkar

ही गोष्ट आहे नऊ वर्षांच्या पपलू राक्षसाची. तो इतर राक्षसांहून फार वेगळा होता. भांडाभांडी आणि मारामारी करायला राक्षसांना खूप आवडतं. पपलूला मात्र भांडणाचा तिटकारा होता. त्याचे मित्र डायनासोरचे कान पिरगळण्यात आणि वाघांच्या शेपट्या धरून ओढण्यात आपला वेळ घालवत. पपलू मात्र आपल्या मित्रांना वाचविण्याचं काम करीत असे.

त्याच्या आईला आपल्या मुलाची नेहमी काळजी वाटायची. एका रात्री पपलूला जागं करून आई म्हणाली, “बाळा, तू इथे आपल्या माणसांमध्ये कधी खूश राहू शकणार नाहीस. मी तुला एका गावात घेऊन जाते, जिथे सामान्य माणसं राहतात. तिथे तू गावाचा सरपंच राघव याच्याबरोबर रहा.”

गावाबाहेर पोहोचताच पपलूच्या आईनं त्याला आपले डोळे बंद करायला सांगितलं. त्यानं जेव्हा डोळे उघडले, तेव्हा त्याला चक्कर यायचीच बाकी होती.

त्याचा आकार जवळजवळ दहा पटीनं कमी झाला होता आणि त्याची आईसुद्धा आकारानं खूप छोटी झाली होती.

पपलूला राघवच्या हाती सोपवून त्याची आई निघून गेली.

थोड्याच दिवसांत गावातल्या मुला-मुलींबरोबर पपलूची चांगली गट्टी जमली.

एक दिवस राघव घरी परतला, तो खूपसा चिंतित होऊनच! तो म्हणाला, “गावाबाहेर जाण्याचा एकमेव रस्ता अंगारने अडवून धरला आहे. तो एक भयंकर डाकू आहे. आता आपण आपल्या शेतात जाऊच शकणार नाही. भुकेनंच आपण मरून जाऊ.”

पपलूला अचानक काहीतरी आठवलं. त्या दिवशी जाता-जाता आईनं त्याच्या कानात ते जादूचे शब्द सांगितले होते, जे उच्चारताच पपलूला आपला मूळचा आकार मिळू शकणार होता. राक्षसाचा आकार मिळाल्यावर तो अगदी सहज अंगारवर विजय मिळवू शकला असता.

त्याने खूप प्रयत्न केले; पण त्याला ते जादूचे शब्द काही केल्या आठवेनात. आपल्या डोक्यावर उभं राहून आपले कान ओढण्यापर्यंत त्यानं सगळे प्रयत्न केले; पण त्याला ते जादूचे शब्द काही केल्या आठवेनात.

“पपलूदादा, माज्या बलोबल खेल ना” हळुवार, बोबड्या शब्दांत कोणीतरी बोललं. शेजारी राहणारी दोन वर्षांची सोनी होती ती. पपलू तिचा सगळ्यांत आवडता मित्र होता. पपलूनं सोनीला उचलून हवेत उडवलं. ती खूष होऊन गाऊ लागली.

“पपलूदादा, पपलूदादा मला उचल. वर उडव

पपलूदादा, पपलूदादा जादू दाखव.”

पपलू एकदम थबकला. त्याला हे शब्द ओळखीचे वाटले. तो धावत-धावत घरात गेला आणि आतून त्यानं निळ्या रंगाचा एक दगड आणला. त्याला आईचे शब्द आठवले, "या दगडाला हवेत उडव" आणि म्हण, “मी तुला उडवीन, मी तुला झेलीन. माझी जादू तू विसरू नको.”

तो निळा दगड हवेत उडवून पपलूने हे शब्द उच्चारले आणि काय आश्‍चर्य! तो फुग्याप्रमाणे फुगू लागला. अचानक टर्र-चर्र असा आवाज येऊ लागला. त्याची पँट फाटत होती. त्याचा शर्टही उसवत होता. त्याला अगदी त्याच क्षणी स्वतःसाठी लपायला जागा शोधायला हवी होती. नाही तर गावात भररस्त्यात, छोट्या-छोट्या लक्तरात ताडा-माडासारखा उभा राहिलेला तो सगळ्यांना दिसला असता. त्याला आपली लाजदेखील राखता आली नसती. त्या चर्र-टर्र करणार्‍या आवाजांबरोबर पपलूने जंगलाच्या दिशेनं धूम ठोकली. शेवटी जेव्हा तो घनदाट वृक्षांच्या सावलीत पोहोचला, तेव्हा तो थांबला आणि गुडघ्यांवर बसला.

आईनं शिकवलेल्या जादूच्या शब्दांचा उच्चार करताना एखादा शब्द नक्की उच्चारायचा राहून गेला असणार. नाही तर मग त्याच्याबरोबर त्याचे कपडे कसे काय वाढले नाहीत? आता काय करायचं? तो परत एकदा राक्षस तर बनला होता. पण अशा, काहीच कपडे अंगावर नसलेल्या, नागडधुय्या अवस्थेत तो त्या डाकूशी दोन हात कसे करू शकला असता? त्याला कपड्यांची गरज होती.

पण त्याला इतक्या लवकर एवढ्या मोठ्या आकाराचे कपडे कुठून मिळणार होते?

तेवढ्यात त्याला एक आवाज ऐकू आला आणि त्यानं खाली नजर वळवली. तिथे राघव उभा होता.

“सोनीनं मला सांगितलं, की तू प्रचंड मोठ्या आकाराचा बनून धावत सुटला होतास. ही अद्भुत गोष्ट ऐकून मी तुझा ठावठिकाणा शोधत इथे आलो.”

“माझ्या आईनं मला ती जादू शिकवली होती, तिचा प्रयोग करून मी परत एकदा राक्षस बनलो आहे. आता मी अंगार आणि त्याचे ते साथीदार यांना चांगला धडा शिकवतो.”

“वा! फारच छान! पण मग आता तू कसली वाट बघतो आहेस?”

“माझे कपडे फाटले ना! माझ्याजवळ अंगात घालायला काहीच शिल्लक राहिलेलं नाही. या अशा अवस्थेत मी बाहेर कसा येऊ?”

राघव थोडा विचार करून म्हणाला, “ठीक आहे. मला थोडा वेळ दे. आज रात्रीपर्यंत मी तुझ्या कपड्यांची काहीतरी व्यवस्था करतो.”

राघवने घरी येऊन गावातल्या सगळ्या शिंप्यांना बोलावणं धाडलं. पण फक्त एकवीस शिंपीच गोळा झाले. राघवने त्यांना आपली अडचण सांगितली, “मला पपलूसाठी पायजमा-कुडत्याची एक जोडी लवकरात लवकर शिवून हवी आहे.”

बघता-बघता सगळे जण पपलूचे कपडे शिवण्याच्या कामात जुंपले. दृश्य अगदी बघण्याजोगं होतं. पपलूच्या पाठीवरून, हातांवरून आणि पायांवरून कसेबसे चढत, घसरत शिंपी मापं घेत होते. अख्खाच्या अख्खा गाव एकत्र आला. ज्याच्याजवळ जो कापडाचा तुकडा होता, तो त्यानं आणून दिला. एवढंच नव्हे तर सोनीनंही आपल्या बाहुलीची शाल आणून दिली.

सात तासांत पोशाख शिवून तयार झाला. तो अंगावर चढवून पपलू मोठ्या दिमाखात उभा राहिला. तो त्या रंगी-बेरंगी कुडत्यात आणि तशाच पायजम्यात खूपच छान दिसत होता.

लोकांनी जोरजोरात टाळ्या वाजवल्या आणि पपलूनं झुकून त्यांना सलाम केला. मध्यरात्रीची वेळ होती. अंगार आणि त्याचे साथीदार गाढ झोपेत होते. फक्त दोन डाकू पहार्‍यावर होते. अचानक अंगारला जाग आली. त्याला कसला तरी विचित्र आवाज ऐकू आला. आपली तलवार उपसून तो वेगानं तंबूच्या बाहेर आला. इतर डाकूही तलवारी हातात घेऊन बाहेर येऊ लागले.

सू.. सू..! आवाज पूर्वीपेक्षा अधिक जोरात आणि जास्त जवळून आल्यासारखा वाटत होता.

झू...!

अंगारनं इकडे-तिकडे पाहिलं. एक वादळंच घोंगावू लागलं होतं. झाडं डुलू लागली होती. आवाजानं कान फाटून जातील, असं वाटतं होतं.

झू..! झ्झू..!

आपण हवेत उचलले गेलो आहोत, असं अंगारला वाटलं. त्यानं खूप हात-पाय मारले; पण पकडण्यासारखं त्याच्या हाती काहीच लागलं नाही. तो हवेत उडत होता.

उजव्या बाजूला त्याचा नंबर दोन क्रमांकाचा प्रमुख जनरल दिसला. झाडापासून अलग झालेल्या कोळ्याप्रमाणे तो हवेत लटकत होता. डाव्या बाजूला त्याचा सगळ्यांत तरबेज तलवार चालवणारा होता. हवेत उसळत असलेली तलवार तो आपल्या हातात पकडू बघत होता. पण तलवार त्याच्यापेक्षा थोड्या अधिक उंचीवर हवेत उडत होती.

काही क्षणानंतर हे सगळे उडणारे लोक धबाक् असा आवाज करीत गावाच्या दक्षिणेला वाहणार्‍या नदीत जाऊन पडले. थंडीनं काकडलेले ते हात-पाय मारत कसेबसे पोहत-पोहत किनार्‍याला लागले. एवढ्यात एका भल्यामोठ्या सावलीनं त्यांना घेरून टाकलं.

“अंगार, बदमाश अंगार!” सावली कडाडली आणि रात्रीच्या अंधारात चारही बाजूंनी तिचा नाद घुमला.

“हो!... हो हो... हडबडून अंगार बोलला. खूप जिलब्या खाल्ल्या म्हणून एकदा त्याच्या वडिलांनी म्हणजे रोश बुंदेल यांनी त्याला छडीने मारलं होतं, त्यानंतर आजपर्यंत तो कधीही एवढा घाबरलेला नव्हता.

“आज मी तुम्हा लोकांना असंच सोडून दिलं आहे; पण परत कधी तू किंवा तुझ्या साथीदारांनी गावाकडे येण्याचा नुसता प्रयत्न जरी केलात, तरी मी तुमचे हात-पाय तोडून खाऊन टाकीन.”

“ह... ह... हो हो महाराज, या जागी तर काय, या जागेच्या आसपासच्या हजार मैलांपर्यंत आम्ही पुन्हा कधीही येणार नाही.”

“हं... ठीक आहे. ठीक आहे. लक्षात ठेवा, पुन्हा कधी तुम्ही इकडे आल्याची खबर माझ्या कानी आली, तर मी तुम्हा सगळ्यांची चटणी करून या नदीतल्या माशांना ती खाऊ घालेन.”

“ज... ज... जी महाराज! कमीत कमी एवढं तरी सांगा की आपण आहात कोण? मी तुम्हाला या प्रदेशात पूर्वी कधीही पाहिलेलं नाही.”

“मी या गावाचा राखणदार आहे.” पपलूनं थांबून दीर्घ श्‍वास घेतला आणि मोठ्या गंभीर आवाजात तो म्हणाला, “माझं नाव आहे, पपलू राक्षस!”

एवढं बोलून पपलू घाईनं गावाकडे निघाला. अंगार आणि त्याचे साथीदार रातोरात तिथून निघून गेले. परत कोणीही कधी त्यांच्याबद्दल काही ऐकलं नाही. पपलू परत आपल्या छोट्या आकारात आला. माणसासारखा झाला.

पण त्याला त्याचं नाव मात्र परत मिळालं नाही. आता त्याला कोणीही पपलू म्हणत नाही. सगळेच, एवढंच काय सोनीदेखील त्याला पपलू राक्षस या नावानंच हाक मारते.

This book was made possible by Pratham Books' StoryWeaver platform. Content under Creative Commons licenses can be downloaded, translated and can even be used to create new stories provided you give appropriate credit, and indicate if changes were made. To know more about this, and the full terms of use and attribution, please visit the following link .

Story Attribution:

This story: पपलू राक्षस is translated by Sulochana Devalkar . The © for this translation lies with Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Based on Original story: ' Paplu, the Giant ' , by Ramendra Kumar . © Pratham Books , 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license.

Other Credits:

This book has been published on StoryWeaver by Pratham Books. Pratham Books is a not-for-profit organization that publishes books in multiple Indian languages to promote reading among children. www.prathambooks.org

Illustration Attributions:

Cover page: Giant looking at girl in the palm of his hand , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 3: Boy with mother and father at night in Village , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 5: Boy standing upside down with people around talking, raising hands and running , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 7: Girl jumping happily as boy throws stone in the air , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 9: Giant with tattered clothes running for cover as Man looks on , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 11: Naked giant crouching behind tree as man looks , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 13: Man sitting on a tree branch and crowd cheer Giant in multi-coloured shirt and pyjama , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 16: Man with handlebar moustache jumps as two other men with swords in their hands look on in panic , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 18: Men look with fear at Giant wearing multi-coloured pyjama , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Page 20: Crowd cheers as Man holds up boy's hand , by Zainab Tambawalla © Pratham Books, 2011. Some rights reserved. Released under CC BY 4.0 license. Disclaimer: https://www.storyweaver.org.in/terms_and_conditions

Some rights reserved. This book is CC-BY-4.0 licensed. You can copy, modify, distribute and perform the work, even for commercial purposes, all without asking permission. For full terms of use and attribution, http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

पपलू राक्षस (Marathi)

पपलू अगदी वेगळ्या प्रकारचा राक्षस होता. कुणाशी मारामारी करणं, कुणाला घाबरवणं, त्याला मुळीच आवडायचं नाही. पण त्याचे आवडते गावकरी जेव्हा संकटात सापडले तेव्हा त्यानं असा काही अवतार धारण केला की...

या पुस्तकाची वाचन पातळी ३ आहे. आपले आपण वाचू शकणाऱ्या मुलांसाठी.

Pratham Books goes digital to weave a whole new chapter in the realm of multilingual children's stories. Knitting together children, authors, illustrators and publishers. Folding in teachers, and translators. To create a rich fabric of openly licensed multilingual stories for the children of India and the world. Our unique online platform, StoryWeaver, is a playground where children, parents, teachers and librarians can get creative. Come, start weaving today, and help us get a book in every child's hand!